Leestijd: 5 minuten

‘Mannen verkrachten’ – dat zou je kunnen afleiden uit (de discussie rond) een Europese wet om mensen te beschermen tegen seksueel geweld. Er is een element van waarheid, maar ook een ongeziene nevenschade. De Bijbel geeft een ander antwoord op seksuele overweldiging.

Op woensdag 28 april werd door het Europees Parlement een wet aangenomen die ‘seks zonder wederzijdse instemming’ strafbaar stelt. Over het probleem is al twee jaar geleden een wet aangenomen door de Tweede Kamer. Sommige partijen in het Europees Parlement hadden daarom op juridische gronden bezwaren tegen deze wet, als overbodige Brusselse bemoeizucht: nationale overheden gaan immers over strafbaarstelling.

Er zijn echter ook inhoudelijke vragen te stellen. Hoezo? Wat er mis is met de noodzaak van consent? Iedere vorm van inperking van seksuele driften is toe te juichen. We zien weerzinwekkende uitwassen daarvan, zoals digitale netwerken waarin mannen elkaar advies geven over de beste manier om je vrouw te drogeren en daar geld aan te verdienen (denk aan Dominique Pelicot). In de basis kunnen we zulke wetgeving alleen maar toejuichen. Het is, zoals The Pastor’s Wife eerder schreef, niet genoeg maar wel een mooi begin. Het zou juist een wake-upcall kunnen zijn voor partijen die nog steeds vinden dat prostitutie moet kunnen! Het is tegelijk opmerkelijk dat de grootste voorstanders van legalisatie van prostitutie (linkse partijen) ook de grootste pleitbezorgers zijn van deze wet.

Mannen als verkrachters

Dat is dan wel reden voor een stukje argwaan. Waarom zijn juist zij de grootste pleitbezorgers van deze wet? Dat zit, lijkt me, in dat onderdeel van de argumentatie achter deze wet dat anti-man is. Deels gebeurt dat in de wetstekst zelf, met termen als toxic masculinity en cultures of rape. Nog feller was de toon van sommige parlementariërs. ‘Men are raping, men are violating,’ zo fulmineerde een Zweeds parlementslid. Bij het EO-programma ‘Dit is de Dag’ zei een Nederlandse parlementariër (van PRO): ‘Verkrachters zijn mannen’. In de beeldvorming wordt dat zomaar ‘mannen zijn verkrachters’.

Ook hier is een kern van waarheid. Ook toen ik jong was, waren vooral meisjes en vrouwen bang om alleen door een (donker) bos te fietsen, vanwege het gevaar van ‘een man in de bosjes’. Het is waar dat zo’n aanval van verkrachting vrijwel altijd door een man tegen een vrouw wordt gepleegd. Ook in oorlogssituaties zoals in Sudan zijn vrijwel altijd de daders man en de slachtoffers vrouw. Bij de culture of rape werd o.a. gedacht aan internetcommunity’s waar mannen elkaar tips geven over hoe ze een vrouw kunnen drogeren (zoals bij Dominique Pelicot). Ook bij diverse zaken in de mediawereld (zoals de rapper Ali B) zijn het – in elk geval in de beeldvorming – vooral de mannen die vrouwen bejagen en belagen.

Vrouwen als verleidsters

Ik signaleer hier wel iets opmerkelijks. In vroegere decennia was er weliswaar een angst voor een bepaald type mannen, maar dat was geen algemeen oordeel. Eerder was het zo, dat juist vrouwen in een negatief daglicht stonden. Zij zouden flirten, mannen in verleiding brengen door hun houding, woorden of kleding. Vrij breed leefde de gedachte dat je voor vrouwen op moet passen. De femme fatale was toen welhaast even bedreigend als nu de masculiene man.

In bepaalde (jongeren)culturen leeft die gedachte ook nu: ‘Alle vrouwen zijn hoer’. Zeker in sommige immigrantengemeenschappen. Nu is dit natuurlijk soms simpelweg een smoes om de eigen ‘veroveringsdrift’ goed te praten, maar dan nog blijft het zo dat men oprecht de indruk kan hebben dat vrouwen erop uit zijn om mannen te verleiden.

Het algemene beeld is nu geheel gekanteld: niet vrouwen zijn het probleem, maar mannen.

Twee kanten

Hoe staat de Bijbel hierin? Opmerkelijk is, dat we daar (vooral in Spreuken) vaker gewaarschuwd worden voor de ‘vreemde vrouw’ dan voor de ‘vreemde man’. Wat zit daar achter?

Ik geloof dat het dit is: aan de slechtheid van verkrachtingen hoeft de Bijbel niet veel woorden te wijden; dit kan simpelweg benoemd worden in het ‘wetboek van strafrecht’. Het kwaad van verleiding is in zekere zin minder opvallend, omdat er geen direct gevaar is. Het gevaar is geestelijk en zal pas op langere termijn blijken (Spr. 7:27). Dat geestelijke gevaar is echter wel degelijk groot en ingrijpend!

De huidige cultuur waarschuwt in feite alleen voor fysiek gevaar, in lijn met de grote allergie voor macht (vandaar ook dat met name linkse partijen hierop sterk focussen). Ja, dan is het een realiteit dat er voor mannen (gemiddeld genomen lichamelijk sterker) meer te vrezen is. De Bijbel waarschuwt voor geestelijk gevaar. En daarin kunnen mannen en vrouwen over en weer voor elkaar tot schade zijn: vrouwen kunnen (binnen en buiten een relatie) wel degelijk het initiatief nemen tot misvormde seksualiteit.

Wantrouwen

Het eerste punt is dus, dat het niet waar is dat mannen wezenlijk slechter zijn dan vrouwen. Ze zijn anders slecht, en sommigen gedragen zich extra slecht. Wezenlijk hebben we allemaal een zondig hart, gericht op onszelf. Daar ligt misschien wel de grootste makke van het postmoderne mensbeeld: ‘Iedereen is slecht behalve jijzelf.’ De Bijbel wijst ons echter de weg om te beginnen bij onszelf.

Een tweede knelpunt is dat de specifieke mannelijke zonde (verkrachting door geweld) zodanig wordt geaccentueerd, dat vrouwen de indruk kunnen krijgen dat vrijwel alle mannen zo zijn. Het is waar dat elke man moet belijden de kiemen van dit kwaad in zich te hebben, maar het is – Gode zij dank – zeker niet waar dat iedere man een potentiële verkrachter is. Deze beeldvorming heeft heel kwalijke effecten. Het zorgt ervoor dat vrouwen steeds banger worden voor mannen en dus ook voor een relatie. De lesbische relatie wordt aantrekkelijker (een vrouw lijkt veiliger), en steeds meer vrouwen kiezen ervoor om single te blijven.

Wederzijdse instemming

De wet en de achterliggende gedachte geven ook totaal geen oplossing. ‘Wederzijdse instemming’ is nodig, maar dat is natuurlijk een zeer wankele basis. Velen hebben onder invloed (van drank, van drugs, of simpelweg van het genot van het moment) ingestemd, terwijl ze er later spijt van hadden. Zowel jongens als meisjes.

Het probleem blijft dus in stand zolang de cultuur van genieten gepropageerd wordt, eens te meer waar (party)drugs vrij verkrijgbaar zijn. Het zijn de linkse partijen (die nu het hardst strijden tegen mannen) die hier maximale ruimte voor willen!

De genoemde PRO-parlementariër zei ook: ‘We kijken naar seks vanuit een wat ouderwetse, pornografische manier.’ Dat is echter een totale vertekening van de waarheid. Alsof een ouderwetse kijk op seksualiteit pornografisch is! Daarmee mis je de mogelijkheid tot het echte antwoord: seksualiteit is niet bedoeld voor willekeurige situaties, maar voor binnen het huwelijk.

Echte instemming

Immers, een jongen en een meisje die naar een huwelijk toeleven, zijn niet allereerst gericht op seks (seks als genot – zoals progressieve partijen er veelal naar kijken). Wie de ander leert te zien door een seksuele bril, gaat die ander al snel bekijken door een zwarte bril (verleidster, verkrachter). Wie de ander leert zien in ware liefde, ontdekt dat seksualiteit heel verbindend is.

In de tweede plaats hangt zo het moment van seksuele eenwording niet af van incidentele instemming, waarbij je je zomaar kunt vergissen. Geslachtsgemeenschap ná het huwelijk betekent dat man en vrouw allebei een welgemeende instemming hebben gegeven, via hun ja-woord op het gemeentehuis en in de kerk. Seksuele gemeenschap vraagt niet alleen om wederzijdse instemming, maar om Goddelijke instemming. Dan alleen zijn man en vrouw veilig voor elkaar.