Het boekje Relatievorming is door verschillende personen en instellingen beoordeeld. Met dit artikel geven we een overzicht van de recensies in De Saambinder, twee artikelen in De Wachter Sions, het Reformatorisch Dagblad en In het Spoor.
De Saambinder
Als tweede deel in de serie ”Scheppingsorde m/v vandaag” is bij Bijbels Beraad m/v het boekje ”Relatievorming” verschenen. Dit boekje biedt jongeren, jongvolwassenen, ouders en opvoeders Bijbelse handvatten rondom verkering, verliefdheid en relatievorming. Het doel van de uitgave is om jongeren te helpen na te denken over verantwoorde relatievorming en de betekenis van verkering en huwelijk.
Er komen essentiële vragen aan de orde. Uiteraard als eerste de vraag wat de Bijbel zegt over relatievorming. Maar ook tere vragen over het lichamelijk met elkaar omgaan in de verkeringstijd: Hoe ver mag je daarin gaan? En hoe moet je houding zijn als je vriend of vriendin in een eerdere relatie te ver is gegaan op seksueel gebied?
De schrijvers besteden veel aandacht aan de rol van de ouders. In hoeverre moet je je ouders betrekken bij het aangaan van een relatie? En als je niet bij je ouders terecht kunt? Hoe staat het dan met het respect voor en de gehoorzaamheid aan je ouders? In het boekje wordt de terechte raad gegeven om dan iemand te zoeken die je vertrouwt en die je om raad zou durven vragen, bijvoorbeeld een geschikte ambtsdrager, jeugdleider in de kerk, docent(e) op school of een iets oudere vriend(in).
Ik plaats daarbij wel de opmerking dat de rol en de invloed van vrienden mijns inziens wat onderbelicht blijft. Als ik me niet vergis bespreken veel jongeren in het algemeen persoonlijke zaken eerder met vrienden dan met hun ouders. Ik zeg het voorzichtig. Ouders zijn en blijven de eerst aangewezenen als het om deze dingen gaat, maar de invloed van vrienden mag niet worden onderschat. Het boekje is op een toegankelijke wijze voor jongeren geschreven en biedt niet alleen hen, maar ook ouders veel stof tot nadenken.
Recensie geschreven door ds. W. Silfhout. Bron: De Saambinder – 29-05-2025, via Digibron.
De Wachter Sions
Het huwelijk wordt ook wel de paradijsbloem genoemd. Deze bloem is echter niet ongeschonden uit het paradijs gekomen, want ook het huwelijk is bezoedeld door de zonde. De gebrokenheid die is ontstaan in het paradijs is ook merkbaar in het huwelijk. Dat kan het huwelijk moeizaam maken. Wat een zorgen kunnen er zijn! Juist daarom is het belangrijk om in de verkeringstijd te onderzoeken of men bij elkaar past. Het aangaan en onderhouden van een relatie is dan ook een belangrijk thema. Het is zorgwekkend als we zien op de wijze waarop veel jongeren met relaties omgaan en hoe ze erover denken. Bijbelse toerusting is daarom heel belangrijk. Ook ouders hebben hierin een verantwoordelijkheid, maar vinden dat nogal eens ingewikkeld. Het is dan ook een goede zaak dat er onlangs een handreiking 1 is uitgegeven met een concrete en praktische vertaalslag van wat de Bijbel hierover zegt.
Recensie
De handreiking werd in het Reformatorisch Dagblad (21 mei 2025) niet erg positief gerecenseerd. De recensent vindt het boekje kennelijk te belerend en heeft een bril opgezet die is gekleurd vanuit een negatieve ervaring uit het verleden. Ze vindt het maar ouderwets dat ouders met een relatie van hun kinderen moeten instemmen. Daarmee verwoordt ze een gevoelen dat in onze tijd breed leeft. Juist daarom is het goed dat dit boekje hier aandacht voor vraagt. Als een jongen op het punt staat een oude, verroeste Fiat te kopen voor 750 euro, is het heel gewoon dat hij zijn vader om advies vraagt. Zou dat dan niet nodig zijn als hij een relatie aangaat voor het leven? Wat is het mooi als de trouwkaart kan vermelden: ‘Mede namens onze wederzijdse ouders…’ .
Het boekje gaat er ook op in wat men kan doen als een jongvolwassene niet bij haar of zijn ouders terecht kan, om welke reden dan ook. Overigens vindt de recensent het wel belangrijk dat ouders een dermate goede verstandhouding met hun kinderen hebben, dat kinderen het advies van hun ouders waardevol vinden. Natuurlijk, een goede band tussen de ouders en hun kinderen is ook hierbij van groot belang. Dan is de betrokkenheid van ouders bij de partnerkeuze doorgaans geen probleem. Ik ga hier nu verder niet op in. De reden dat ik aandacht vraag voor dit boekje is namelijk een andere.
Gemeenschap voor het huwelijk
Het boekje gaat ook in op de situatie als men er tijdens de verkering achter komt dat één van de twee in een eerdere relatie al geslachtsgemeenschap heeft gehad. Sterker nog, dat gebeurt onder onze jeugd zelfs zonder dat er sprake is van een relatie. Het gebruik van voorbehoedsmiddelen heeft een seksuele revolutie op dit punt veroorzaakt. Zodra de relatie serieuze vormen begint te krijgen, kan dit op het gemoed gaan drukken. Het wordt ineens als een probleem ervaren, en dat is het ook!
Maar ook bij andere seksuele zonden kun je jezelf afvragen of een toekomst met de ander wel mogelijk is. Denk aan een jongen die vastzit in een pornoverslaving of misbruik heeft gepleegd. Dit beïnvloedt zijn kijk op het huwelijk en seksualiteit ingrijpend. Is een meisje in haar jeugd misbruikt of verkracht, dan is haar kijk op seksual iteit beschadigd of verwoest. Wellicht heeft ze hierdoor ook last van psychische problemen en moet ze daarvoor behandeld worden.
Pornoverslaving
Dat open internet een riool is, kunnen we allemaal weten. Maar het is schokkend om te vernemen dat zoveel van onze jongeren naar walgelijke, pornografische beelden kijken via hun smartphone. De handreiking werkt dit niet verder uit, maar uit andere bronnen kunnen we weten dat veel jongeren pornografische beelden zien voordat ze in staat zijn goed te begrijpen wat ze aan het bekijken zijn. Verslaving ligt op de loer, al voordat men de woorden heeft om te beschrijven wat men ziet. De verslaafden beseffen pas veel later dat ze nooit meer geheel vrij zullen zijn van de demonische digitale netwerken die voor hen zijn gesponnen toen ze nog kinderen waren.
De pornografieindustrie is de vijand van onschuld en van intimiteit en daarmee de vijand van een goed huwelijk. Pornografie heeft mannen, vaak toen ze nog jongens waren, beroofd van hun vermogen om een normale relatie aan te gaan. De smerige, beestachtige beelden blijven in het hoofd oprijzen en veroorzaken een gevoel van onveiligheid bij de partner. Veel van deze mannen haten hun slavernij en alles wat het bij hen teweegbrengt. Hun vrouwen haten wat porno met hen en hun mannen heeft gedaan. Het is dan een gezamenlijke vijand. Porno moet worden gehaat om elkaar te kunnen liefhebben!
Adviezen
De genoemde handreiking adviseert te allen tijde open te zijn over gebeurtenissen in het verleden, ook op het gebied van seksualiteit. Zoek hulp om een verslaving te doorbreken of om misbruik en de gevolgen ervan te verwerken! Wellicht is het in zulke situaties voor beider welzijn beter om in ieder geval voor een tijd uit elkaar te gaan, zodat de ander zich kan richten op het doorbreken van de verslaving en kan werken aan herstel. Een relatie verbreken kan een daad van zelfverloochenende liefde zijn die de ander te meer ertoe dwingt om zich van deze zonde te bekeren. In alle gevallen geldt de plicht om de zonden te belijden en te laten. Die zijn overtredingen bedekt, zal niet voorspoedig zijn; maar die ze bekent en laat, zal barmhartigheid verkrijgen (Spr. 28:13). De kanttekenaren schrijven hierbij: Te weten voor de Heere, of ook voor de mensen, als de zaak zulks vereist.
Openheid
Ik hoop dat dit artikel aanleiding geeft om nog eens indringend met onze kinderen te spreken over de huidige seksuele moraal en de enorme gevolgen die hieruit voort (kunnen) vloeien. Gods Woord leert ons dat seksualiteit alleen plaats mag hebben binnen het huwelijk, omdat er dan een belofte van trouw en liefde is afgelegd.
Seksualiteit is niet los verkrijgbaar! Het is nodig om hier open over te spreken. De Bijbel spreekt er ook open over en zeker niet alleen in afkeurende zin. Seksualiteit is een gave van God. Echter, de zonde heeft zijn intrede in de wereld gedaan. Als er één gebied is waarop dat merkbaar is, dan is dat wel het terrein van de seksualiteit.
Wat zijn er veel zonden, zorgen en vragen op dit terrein! Dat neemt echter niet weg dat Gods Woord van ons eist eerbaar door het leven te gaan: Gij zult heilig zijn, want Ik, de HEERE uw God, ben heilig (Lev. 19:2b).
Dit artikel is geschreven door G.R. van Leeuwen in De Wachter Sions van 19-06-2025 – link Digibron.
De Wachter Sions – 2
Relatievorming’ is het tweede deel in de serie ‘Scheppingsorde m/v Vandaag’. Volgens de aankondiging biedt dit boekje jongeren, jongvolwassenen, ouders en opvoeders Bijbelse handvatten rondom verkering, verliefdheid en relatievorming. In duidelijke, eenvoudige bewoordingen wordt ingegaan op een 19-tal vragen zoals bijvoorbeeld: Wat als ik geen relatie heb of krijg? Hoe weet ik of we bij elkaar passen? Hoe ver mogen we lichamelijk met elkaar gaan in verkeringstijd? Van harte stem ik in met de auteurs dat in verkeringstijd (en hopelijk ook later in het huwelijk) veel met elkaar gepraat dient te worden en dat ook over wezenlijke zaken.
Niet alleen in hoofdstuk 7 (Moet ik mijn ouders betrekken bij het aangaan van een relatie?) maar ook in veel andere hoofdstukken wordt het actief betrekken van de ouders benadrukt bij het aangaan van en moeilijkheden in een relatie. Men dient biddend en gehoorzaam aan de raad van de ouders tot een relatie te komen. Dat bij het vragen om toestemming aan de vader van het meisje, hij de verantwoordelijkheid voor het welzijn van zijn dochter in de hand van de jongen legt (p. 63) lijkt me wat ver gaan. Gebeurt dit niet bij het huwelijk wanneer het ouderlijk huis verlaten wordt?
Om me heen zie ik de grote invloed van vriendengroepen, ook wat de relatievorming en alles eromheen betreft. Enige aandacht hieraan zou welkom geweest zijn. De auteurs schetsen in dit boekje een ideaalbeeld hoe de relatievorming zou moeten toegaan. Veel jongeren, jonggehuwden en ouders zullen moeten erkennen (helaas) aan het geschetste beeld niet te voldoen. Een pastoraal getoonzet slothoofdstuk waarin hier op in wordt gegaan, had niet misstaan.
Voor jongeren en ouderen biedt dit boekje veel stof tot nadenken, maar hopelijk ook tot gesprek.
Deze recensie is geschreven door W. Verboom, De Wachter Sions van 03-07-2025 – link Digibron.
In het Spoor
Het Kersten-onderwijscentrum (KOC) en Bijbels Beraad M/V hebben dit jaar gezamenlijk een nieuw deeltje uitgebracht in de serie ‘Scheppingsorde m/v Vandaag’. Het eerste deeltje ging over man-zijn en vrouw-zijn in Bijbels licht. Daaraan hebben we aandacht geschonken in het februarinummer van dit jaar. In dit artikel willen we op dit nieuwe, tweede deeltje ingaan dat als titel draagt: Relatievorming. Vragen en antwoorden over verkering.
Het is geschreven door de heer J. van den Broek MSc en ds. A. Schreuder.
In het RD werd dit boekje onlangs ook besproken. De toon van die recensie was nogal negatief. Met die negatieve bagage zijn we begonnen het boekje te lezen. Maar toen we het boekje uit hadden, konden we toch niets anders zeggen dan dat het een heel nuttig boekje voor onze jongeren is als het gaat over relatievorming, over verkering, verloving en huwelijk. Natuurlijk zijn er altijd wel punten van verbetering te vinden, maar zo’n negatieve recensie als in het RD verdient dit boekje echt niet. Die negatieve toonzetting werkt een brede verspreiding van het boekje onder
onze jongeren tegen, terwijl juist een brede verspreiding dringend nodig is. Dat is jammer. We dachten er goed aan te doen dit vooraf duidelijk te maken. Dit maakt het tevens mogelijk om vrij een enkel punt van verbetering te noemen zonder dat anderen ten onrechte gaan denken dat we de RD-recensent bijvallen.
Opzet
Het boekje bestaat uit 19 kleine hoofdstukken die in lengte variëren van één pagina tot vierenhalve pagina’s. Voorin is een inleidend woord van de uitgevers en een ‘Voorwoord’ van de beide auteurs opgenomen, en achterin een overzicht van de geraadpleegde en aanbevolen literatuur. Het boekje telt in totaal 80 pagina’s.
Evenals het eerste deeltje begint ook ieder hoofdstuk in dit tweede deeltje met een vraag en een in enkele zinnen geschetste praktische situatie om de vraag te duiden. Hierdoor is het in een keer duidelijk wat er in het hoofdstuk uitgelegd gaat worden. Het gaat om heel concrete vragen die in de praktijk voor jongeren spelen of kunnen spelen als zij een relatie willen aangaan of hebben. Een relatie tussen een jongeman en een jonge vrouw. Daarbij worden moeilijke vragen niet uit de weg gegaan.
Om u een indruk te geven welke vragen zoal aan de orde komen, laten we er een aantal volgen: Wat zegt de Bijbel over relatievorming? (hk. 1). Hoe zoek ik op een Bijbelse manier naar een man of vrouw? (hk. 5). Hoe weet ik of we bij elkaar passen? (hk. 6). Moet ik mijn ouders betrekken bij het aangaan van een relatie? (hk. 7). Hoe ver mogen we lichamelijk met elkaar gaan in verkeringstijd? (hk. 12). Kunnen we in de verkeringstijd samen op vakantie gaan om elkaar beter te leren kennen? (hk. 14). Trouwen of samenwonen? (hk. 16). Hoe bereiden we ons huwelijk goed voor? (hk. 17).
Wat zegt de Bijbel over relatievorming?
In hoofdstuk 1 wordt erop gewezen dat God het is die een man en een vrouw bij elkaar brengt (p. 8). Er staat in Genesis 2:22 dat de HEERE Zelf Eva tot Adam bracht en haar aan hem tot een huisvrouw gaf. ‘Daarmede betuigende’, zegt het huwelijksformulier, ‘dat Hij nog heden ten dage aan een iegelijk zijn huisvrouw gelijk als met Zijn hand toebrengt.’ Dit neemt echter de verantwoordelijkheid van een man en een vrouw en van hun ouders niet weg bij het aangaan van een relatie. In de Bijbel zien we dat ouders “een vrouw voor hun zoon” kiezen “of ze geven hun toestemming aan een zelfgekozen relatie”. Als het goed is, worden deze beslissingen door de man, door de vrouw en door hun ouders in biddend opzien tot de Heere genomen. “Izak bad in het veld en hij ‘nam’ Rebekka (Gen. 24:67).” Aansluitend wordt dan aan de jongeren deze belangrijke vraag gesteld:
“Zoek jij net als Lamech en Ezau vooral iemand die je zelf aantrekkelijk vindt, of zoek je net als Izak naar de vrouw die God jou wil geven?” (p. 9).
Ook wordt erop gewezen dat we volgens de Bijbel beslist geen relatie mogen aangaan met iemand die de waarheid die naar de Godzaligheid is, niet aankleeft, die de Heere niet zoekt en niet dient, want er staat in 2 Korinthe 6 vers 14: Trekt niet een ander juk aan met de ongelovigen, met hen “die ons tot zonden kunnen verleiden”. En enkele verzen verder in de Korinthebrief wordt daaraan nog toegevoegd: Daarom, gaat uit het midden van hen en scheidt u af, zegt de Heere, (…) en Ik zal ulieden aannemen (vers 17).
Ten slotte wordt in het eerste hoofdstuk nog aandacht gevraagd voor het feit dat als met eerbare bedoelingen een man en een vrouw een-op-een contact met elkaar zochten in de Bijbel, dit dan was met het oog op het huwelijk. Simson zocht “contact met een meisje om te trouwen”. Ruth ging “naar Boaz om getrouwd te worden”. Zocht men met oneerbare bedoelingen een-op-een-contact, dan was het om hoererij of overspel te bedrijven. In onze tijd is dit niet veel anders. De schrijvers van het boekje waarschuwen daarom om “niet zomaar contact te zoeken met iemand van het andere geslacht”, namelijk een-op-een, terwijl daar verder niemand bij is, “tenzij je met iemand een relatie zou willen aangaan om met hem of haar te trouwen”. Dit is terecht opgemerkt. En als je een relatie hebt of getrouwd bent, dan is het belangrijk” om zulke een-op-een-contacten te beperken tot je eigen wederhelft en je wederzijdse familie.
Bijbelse redenen
De auteurs noemen een vijftal Bijbelse redenen die ervoor pleiten om niet alleen te blijven, maar een huwelijkse relatie aan te gaan. Als eerste wijzen ze erop dat “God man en vrouw voor elkaar gemaakt” heeft “om elkaar tot hulp te zijn”. Hij immers sprak: Het is niet goed dat de mens alleen zij; Ik zal hem een hulpe maken, die als tegen hem over zij (Gen. 2:18). Ten tweede dat God man en vrouw ertoe oproept om vruchtbaar te zijn (Gen. 1:28; 9:1). Hij zocht immers een zaad Gods (Mal. 2:15). Ten derde “heeft God man en vrouw voor elkaar gemaakt, zodat ze zich in elkaar zouden verheugen: Verblijd u vanwege de huisvrouw uwer jeugd (Spr. 5:18). Ook vergelijkt Paulus de geestelijke band tussen Christus en Zijn gemeente met de vereniging van man en vrouw in het huwelijk.” En “ten slotte kan een Christen juist in het huwelijk zich erin oefenen om voor de Heere te leven” (p. 12).
Deze vijf redenen worden door de auteurs niet verder uitgewerkt. Het lijkt ons dat wat meer uitwerking hier wel beter was geweest. Want als we de vijf aangevoerde redenen inhoudelijk vergelijken met de in het huwelijksformulier genoemde drie oorzaken waarom God het huwelijk heeft ingesteld, dan zien we in die vijf redenen de eerste oorzaak (‘opdat de een den ander trouwelijk helpe’) goed uit de verf komen, maar de tweede (‘opdat zij hun kinderen die zij krijgen zullen, in de waarachtige vreze Gods, Hem ter eer, en tot hun zaligheid opbrengen’) en de derde oorzaak (‘opdat een iegelijk, alle onkuisheid en boze lusten vermijdende, met een goede en geruste consciëntie moge leven’) minder helder. Zullen de jongeren namelijk uit die genoemde vijf redenen begrijpen dat niet alleen het vervullen van de Goddelijke opdracht tot vruchtbaarzijn een goede reden is om een huwelijk aan te gaan, maar ook opdat uit ons nageslacht kerk en staat gebouwd zouden mogen worden. Dat het vermijden van ‘alle onkuisheid en boze lusten’ mede een geoorloofde reden is om te huwen, wordt door de schrijvers niet concreet naar voren gebracht. Niettemin is de strekking van het betoog van de auteurs duidelijk: het aangaan van een huwelijksverbond – tussen één man en één vrouw – wordt in de Bijbel ten zeerste aanbevolen.
Ouders erbij betrekken
Zonder meer positief en vooral ook Bijbels is het feit dat het boekje aan ouders een wezenlijke rol bij de relatievorming toedicht. Zo lezen we bijvoorbeeld: “Verder is het belangrijk dat beide ouderparen toestemming geven voor een relatie. Misschien vind je dat ouderwets of overbodig. Bijbels gezien hoort het echter bij het vijfde gebod dat je met je ouders spreekt over jouw vriendschappen en luistert naar hun raad. (…) Ze kunnen met je bespreken of je volwassen genoeg bent voor een relatie en met jou nadenken over de vraag of een bepaald persoon bij jou past. Ook kunnen zij met je meedenken over de manier waarop je met iemand in contact kunt komen” (p. 16).
Als een jongeman en een jonge vrouw na een paar ontmoetingen verkering willen aangaan, is “kennismaking met de beide ouderparen (…) de eerstvolgende stap. Omdat zij verantwoordelijk zijn voor hun kinderen, is hun toestemming nodig voor het aangaan van een relatie” (p. 25, 31-33), aldus de auteurs. Maar ook bij volgende stappen in de relatie is het gepast en van belang dat zij die verkering hebben, hun ouders erbij betrekken. In “elke stap in het proces van relatievorming zijn je ouders jouw veilige haven. Besef dat zij gegeven zijn om je te beschermen en te adviseren”, schrijven de auteurs (p. 33). Zonder toestemming van haar vader/ouders kan een jongeman – moreel gezien – zijn vriendin “niet ten huwelijk vragen” (p. 63), uitzonderingen daargelaten. Niet voor niets wordt ook in het huwelijksformulier de vereiste instemming van de ouders genoemd: ‘zich tot den huwelijken staat (…) met weten en wil hunner ouders (…) te begeven’.
Dat een wezenlijke rol van de ouders bij de relatievorming Bijbels is, blijkt ook uit het betoog van ds. Ludovicus Gerardus van Renesse (1599-1671), dat elders in dit nummer afgedrukt is. Dit laat onverlet dat de rol van de ouders in het algemeen gesproken op tal van punten stapsgewijs kleiner behoort te worden naarmate jongeren ouder worden. Zij groeien als het goed is, naar zelfstandigheid binnen gestelde kaders. Het is niet goed en ongezond als ouders dit proces belemmeren door alles voor hen zelf te willen blijven bepalen. Maar een groei naar zelfstandigheid en het betrekken van de ouders bij de relatievorming kunnen wel goed tezamen gaan.
Veel goede adviezen
Er staan vele goede en nuttige adviezen in het boekje over relatievorming. Zoals bijvoorbeeld: “Je mag niet met geheimen voor elkaar het huwelijk ingaan”. Door zonden als pornoverslaving “geheim te houden, leg je bij voorbaat een bom onder jullie huwelijk” (p. 71). Van wezenlijk belang is ook het volgende advies: “Seksuele opwinding voorkomen kan alleen maar door alles wat dit veroorzaakt te vermijden. Het is belangrijk om hierover met elkaar te praten en af te spreken welke grenzen jullie hiervoor nodig hebben” (p. 51-52). Gelukkig wordt ook tegen het stellen van te hoge eisen, tegen het zoeken naar een perfecte man of vrouw, gewaarschuwd (p. 29). Niemand is perfect. Integendeel! Allen zijn we in Adam gevallen. De verkeringstijd is er mede voor om elkaars gebreken te ontdekken. Het is groot als de ander die gebreken (niet zonden!) in liefde kan aanvaarden. Dat is nodig voor een goed huwelijk.
Iets duidelijker
Op enkele punten zouden we wel wat meer duidelijkheid wensen of meer de klemtoon gelegd willen zien. Bijvoorbeeld dat het heel verstandig is als een jongeman of jonge vrouw die de waarheid in leer en leven liefheeft, al vanaf het begin van de verkering uitdrukkelijk aangeeft die waarheid niet te willen verlaten, en niet pas later als het heel moeilijk geworden is om de verkering alsnog te verbreken. Terecht wordt in het boekje in ieder geval wel gesteld dat het beter is om een verkering te verbreken als na verloop van tijd blijkt dat er te veel wezenlijke meningsverschillen zijn die niet opgelost lijken te worden (p. 47).
Als het gaat over de vraag “Kunnen we in verkeringstijd samen op vakantie gaan om elkaar beter te leren
kennen?”, dan proberen de auteurs de jongeren zelf tot de conclusie te laten komen dat dit te ver gaat, omdat dit een vorm van ‘kat op het spek binnen’ is. Jammer dat de auteurs die conclusie aan het einde van die paragraaf zelf niet heel duidelijk noemen, want het valt te betwijfelen of alle jonge lezers zelf tot die conclusie komen (p. 59).
In het hoofdstuk over ‘Trouwen of samenwonen?’ wordt het samenwonen met redenen omkleed afgewezen (p. 65-67). Geheel terecht uiteraard. Toch zou het niet verkeerd geweest zijn als hier nog wat meer Bijbelse bewijzen tegen het samenwonen aangevoerd zouden zijn. Jongeren vinden het immers vaak moeilijk om aan anderen duidelijk te maken waarom samenwonen niet naar de Schrift is. Verder hadden we nog graag een waarschuwing gezien tegen het lezen van schadelijke liefdesromans en het kijken naar schadelijke liefdesfilms. Het lezen van liefdesromans is in de gereformeerde gezindte helaas ingeburgerd. Voor het kijken naar liefdesfilms dreigt dit ook.
Ten besluite
Het bovenstaande laat onverlet dat we van harte willen aanbevelen dat ouders en catechiseermeesters dit boekje aan hun kinderen/catechisanten geven die de huwbare leeftijd naderen. Ja, ook scholen in het voortgezet onderwijs zouden dit boekje in de hoogste klassen gratis kunnen uitdelen en er enkele lessen aan kunnen wijden. In deze tijd van grote verleidingen, niet in het minst via de moderne media, is het immers ten zeerste nodig en van groot belang dat de Bijbelse kaders op het gebied van huwelijk en seksualiteit breed en vroegtijdig onder onze jeugd verspreid worden.
Geschreven door A. Verwijs in In het Spoor, december 2025.
